بابا طاهر عريان ، سيد على همدانى ، خواجه عبد الله انصارى
آئين رهروان 214
مقامات عارفان ( آئينه بينايان ، اسرار النقطه ، آئين رهروان ) ( فارسى )
از محيط فعاليت اوست . [ اخلاق ] پس هنگامى كه از ظاهر به باطن متوجه شد و از نفس وارد مرحله روح گرديد وارد باب اخلاق مىشود و اخلاق ده قسم است : 1 - صبر 2 - رضا 3 - شكر 4 - حيا 5 - صدق 6 - ايثار 7 - خلق 8 - تواضع 9 - فتوت 10 - انبساط . و آنچه در اخلاق از لحاظ حكم و خواص تماميت و كليت دارد همانا ( صبر ) است كه هيچيك از مقامات و اعمال و اخلاق و احوال تمام نمىشود مگر با صبر ، و حقيقت آن حبس نفس است بر طاعات و سپس عادت دادن نفس بر ترك رؤيت اعمال شخصى ، و ترك دعوى با اينكه باطن او طالب آن باشد و اعراض و خوددارى از اظهار علوم و احوال ، و عدم توجه بابراز هر چيزى كه براى روح از وجود و وجد و اسرار ظاهر شود آنگاه بازداشتن سر و روح ، از اضطراب در هر چيزى كه از الهامات و واردات و تجليات بر او وارد شود و ثبات بر آن ورزد . و بعد از اينها صبر عبارت از حبس نفس است بر تحمل بلاها زيرا آنها را رافع حجب نورانيه رقيقه مىداند . سعدى مىفرمايد : اگر اهل معرفت را چو نى استخوان بسوزد * هدفش به هيچ سختى خبر از قفا نباشد دوم از اقسام اخلاق شكر و سپاسگزارى بر نعمت آفرينش است در درجه اول و در درجه دوم شكر بر هدايت و در درجه سوم شكر بر توفيق و بازگذارى حقوق طريقت ، و در مرتبهء چهارم رسيدن بر رتبه تحقيق و در آن مندرج است : ( صدق و تواضع و حياء و خلق و ايثار و كرم و فتوت ) سوم رضاء است و آن اين است كه سالك از لحاظ نفس و روح و سر هرچه را كه در مراتب هستى و ممكنات مىبيند همه را از پيشگاه حق بداند و طلب فزونى و تقدم و تاخر نكند زيرا از خود در مقابل اختيار حق سلب اختيار نموده كه سعدى مىفرمايد : ما اختيار خود را تسليم دوست كرديم * همچون زمام اشتر در دست ساربانان